Slim WM-regiodag ZN: samenwerken loont, ook tijdens een crisis

Dagvoorzitter Rens Harteveld (projectleider bij het Watermanagementcentrum Nederland; WMCM) opent de dag door alle aanwezigen welkom te heten. Die zijn grotendeels afkomstig van Rijkswaterstaat en de waterschappen Aa en Maas en De Dommel. Daarna neemt Zoë Verdiesen (waterschap Aa en Maas) het over voor een korte introductie van het gebied waar de regiodag plaatsvindt. Zij vertelt dat de opgave op het gebied van waterveiligheid en -overlast in de regio ’s-Hertogenbosch en Oost-Brabant enorm is. ‘De oplossing in de Hoogwater Aanpak Brabant Oost (Howabo) zit hem niet in één maatregel, maar in maatregelen op alle fronten: vasthouden, bergen en afvoeren.’

Voorbereid op langdurige stroomuitval

In de eerste presentatie van de dag vertelt de installatieverantwoordelijke hoogspanningsnet Zuid-Nederland van TenneT over langdurige stroomuitval. Na een uitleg over de opbouw van het stroomnet, wat er gebeurt bij stroomuitval en de gevolgen van langdurige stroomuitval, stelt hij de aanwezigen de vraag: zijn jullie (organisaties) klaar voor grootschalige stroomuitval? Kort samengevat zijn de aanwezige waterschappen en Rijkswaterstaat allemaal op hun eigen manier bezig met deze vraag. Denk aan oefenen, het in kaart brengen van hoe objecten bediend worden tijdens langdurige stroomuitval en het opstellen van calamiteitenplannen. Wat ook naar bovenkomt, is dat het belangrijk is om met elkaar het gesprek te voeren over beschikbaarheid tijdens een calamiteit: kun je naar kantoor komen of moeten er eerst thuis zaken worden geregeld?

Weerbaarheid bij extremen

Na een welverdiende koffiepauze, waarbij de aanwezigen geanimeerd met elkaar in gesprek gaan, krijgt Tjerk de Laat (Veiligheidsregio Brabant-Noord) het woord over weerbaarheid bij extremen. Hij vertelt over de crisisorganisatie binnen de veiligheidsregio en hoe er tijdens een crisis wordt samengewerkt met partners, waaronder waterschappen en Rijkswaterstaat. Daarna stelt hij een aantal vragen aan de aanwezigen, die voor de nodige inzichten en discussies zorgen. Hoe veerkrachtig is je organisatie als meerdere gebeurtenissen tegelijkertijd om aandacht vragen? Hoe zit het met de continuïteit van je ketenpartners? Hoe belangrijk is je privésituatie bij een crisis? Zijn slotpleidooi: ga met elkaar in gesprek over wat je van elkaar mag verwachten tijdens een crisis.

Calamiteitenkoffers bij overstromingen

De volgende spreker is Pim van den Akker (adviseur hoogwaterveiligheid bij provincie Noord-Brabant). Hij vertelt over de nieuwe calamiteitenkoffers: fysieke koffers met kaarten met overstromingsinformatie. ‘Deze informatie staat ook online’, zo vertelt Pim. ‘De koffers zijn dan ook vooral bedoeld voor calamiteiten waarbij de stroom is uitgevallen en het internet niet werkt.’ Het is de bedoeling dat de waterschappen en Rijkswaterstaat de koffers op een plek bewaren waar ze bij een calamiteit ook echt te vinden zijn. Pim geeft wel nog een disclaimer: ‘De kaarten in de koffer zijn geen blauwdruk. Houd er rekening mee dat zo’n situatie in het echt anders zal verlopen.’

Het nieuwe BOS Hoogwater

Na de lunch krijgt Jack de Wilt (waterschap Aa en Maas) het woord over het nieuwe beslissingsondersteunend systeem (BOS) Hoogwater. Het huidige BOS is meer dan 15 jaar oud, waardoor het op onderdelen achterhaald is en ook het beheer wat omslachtig is. Daarom wordt er gewerkt aan een nieuwe versie. De testversie is inmiddels gereed. De waterschappen Brabantse Delta, Aa en Maas, De Dommel en Rijkswaterstaat gaan komend hoogwaterseizoen schaduwdraaien met het nieuwe BOS Hoogwater. Op basis daarvan wordt de testversie doorontwikkeld tot een versie die tijdens het hoogwaterseizoen 2027-2028 operationeel wordt toegepast en het huidige BOS vervangt. Een mooi voorbeeld van de samenwerking binnen deze Slim WM-regio.

Oefenen met maatregelenpakket Howabo

De laatste spreker is Maaike Cazemier (waterschap De Dommel). Zij geeft een toelichting op de Hoogwater Aanpak Brabant Oost (Howabo). Die loopt al een aantal jaar en heeft nu geleid tot een pakket met elf maatregelen. Maaike leidt de aanwezigen kort door de maatregelen heen. Daarna gaan de aanwezigen in groepjes uiteen voor een serious game. Aan de hand van een voorbeeld passen ze zelf de Howabo-maatregelen toe, waarbij de situatie ook steeds weer iets verandert. Het leidt tot geanimeerde gesprekken en goede discussies.

Bezoek spuisluis Crèvecoeur

De dag wordt afgesloten met een bezoek aan spuisluis Crèvecoeur. Onder grote hilariteit verzamelt iedereen zich in de huifkar, die naar de spuisluis tuft. Daar geeft Ruben van Dijk (waterschap Aa en Maas) een inhoudelijke toelichting. Na terugkomst bij Het Veerhuis Bokhoven is daar nog een afsluitende borrel.